Нацыянальная акадэмiя навук

Нацыянальная акадэмiя навук Беларусi ажыццяўляе сваю дзейнасць праз падведамныя ёй навуковыя iнстытуты, тэматычныя аддзелы, навуковыя i iнжынерныя цэнтры, Цэнтральны батанiчны сад, навуковыя бiблiятэкі i музеі. Акрамя навукова-даследчых арганізацый у акадэмii маецца Цэнтральнае канструктарскае бюро з доследнай вытворчасцю, навукова-iжынерныя прадпрыемствы, спецыяльныя канструктарскія бюро, доследныя вытворчасці, малыя i сумесныя прадпрыемтвы, якія ажыццяўляюць укараненне навукова-тэхнiчных распрацовак вучоных акадэмii.

Акрамя таго, акадэмія абапіраецца на навуковую дзейнасць iндывiдуальных членаў НАНБ, якія працуюць у іншых арганiзацыях Рэспублiкi Беларусь.

Асноўнымі навуковымі арганізацыямі Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі з'яўляюцца інстытуты, а таксама аддзелы, цэнтры і іншыя арганізацыі на правах інстытутаў. Навуковыя арганізацыі Акадэміі могуць ствараць навукова-даследчыя аб'яднанні, навуковыя і навукова-тэхнічныя комплексы ў складзе Акадэміі ў адпаведнасці з заканадаўствам Рэспублікі Беларусь і па рашэнні Прэзідыума Акадэміі. Навуковыя арганізацыі Акадэміі грунтуюцца на дзяржаўнай форме ўласнасці, з'яўляюцца юрыдычнымі асобамі і дзейнічаюць на падставе сваіх статутаў, што зацвярджаюцца Прэзідыумам Акадэміі. На чале навуковай арганізацыі Акадэміі (аб'яднання, комплекса) знаходзіцца яе кіраўнік - дырэктар (генеральны дырэктар), выбіраемы тайным галасаваннем на Агульным сходзе аддзялення Акадэміі з ліку вядучых вучоных тэрмінам на пяць гадоў і зацвярджаемы на пасадзе Прэзідыумам Акадэміі.

У навуковых арганізацыях Акадэміі ствараюцца вучоныя саветы, парадак выбрання і кампетэнцыя якіх вызначаюцца статутамі гэтых арганізацый і заканадаўствам Рэспублікі Беларусь.

Нацыянальная акадэмiя навук :: Выданьні
Академик М. А. Ельяшевич: Воспоминания учеников и современников, избранные статьи
У 2008 годзе беларускія навукоўцы адзначылі стагодзьдзе зь дня нараджэньня вядомага беларускага фізіка Міхаіла Аляксандравіча Ельяшэвіча. Гэты чалавек прысьвяціў усё сваё жыцьцё навуцы і стаў адным з распацоўшчыкаў у галінах атамнай і малекулярнай спэктраскапіі, фізыкі плязмы, радыяцыйнай газадынамікі ды гісторыі фізікі. Яго плённая шматгадовая праца дала штуршок значным распрацоўкам і дасьледваньням, якія пасьля былі адзначаныя дзяржаўнымі ўзнагародамі. [...] »»»
Народная медыцына
У томе сабраныя разам лекавальныя магічна-рытуальныя практыкі беларусаў, а таксама вераванні, звязаныя з самымі рознымі хваробамі, іх прычынамі, прафілактыкай, сімптаматыкай. Шырока падаюцца ўяўленні пра персаніфікаваную і дэманалагізаваную хваробу. Запісы часта ўключаюць у сябе замовы і заклінанні. Народная медыцына беларусаў прадстаўленая як комплекс уяўленняў пра чалавека і свет, іх гарманічныя ўзаемадачыненні. Разлічаны на фалькларыстаў, этногра[...] »»»
Политика немецко-фашистских оккупационных властей в отношении научной интеллигенции Беларуси 1941-1944 гг.
На основе архивных и иных материалов освещена политика нацистов в отношении научной интеллигенции Беларуси в годы Великой Отечественной войны, ее положение в условиях оккупации, исследованы ущерб, нанесенный кадровому контингенту и материальной базе белорусской науки, вклад ученых в борьбу с фашизмом, выяснены судьбы большого круга конкретных лиц. Авторы убедительно показали, что подавляющее большинство научной интеллигенции Беларуси, оказавшейся в условия[...] »»»
Беларусь у генетычнай прасторы
Кніга падводзіць вынікі болыл чым трыццацігадовых экспедыцый-ных даследванняў аўтара. А.Мікуліч прапануе свой погляд на праблему антрапагенетычных дачыненняў паміж усходнеславянскімі этнасамі. Раз-глядаецца ўплыў навакольнага асяроддзя і экалагічна-антрапалагічная ўзаемасувязь, што складвалася ў працэсе этнагенезу беларусаў цягам болын як сотні пакаленняў. Праца выкананая ў аддзеле антрапалогіі і экалогіі Інстытута мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору[...] »»»
Metriciana
Другі том альманаху Metricana працягвае запачаткаваную ў 2001 годзе традыцыю навуковага выдання, прысвечанага ўнікальнаму корпусу крыніцаў па гісторыі нашага рэгіёну Еўропы - Метрыцы Вялікага Княства Літоўскага. З гэтага тому Metricana выходзіць у свет як міжнароднае выданне. »»»
Іканапіс Заходняга Палесся XVI—XIX стст.
У гістарыяграфіі беларускага мастацтва гэта першая праца, прысвечаная іканапісу Заходняга Палесся. Яна напісана супрацоўнікамі Аддзела старажытнабеларускай культуры ІМЭФ НАН Беларусі. Матэрыял сабраны ў часе экспедыцый па вывучэнню праваслаўных і каталіцкіх храмаў Заходняга Палесся, якія праводзіліся на працягу 25 гадоў (1970—1995). Храналагічна манаграфія ахоплівае чатыры стагоддзі (XVI—XIX) эвалюцыі іканапісу. На вялікім, новым матэрыяле аўтары паказваюц[...] »»»
Metriciana
Новае навуковае выданне Metricana ёсць плёнам супрацоўніцтва альмнаха Athenaeum і Аддзела спецыяльных гістарычных навук Інстытута гісторыі НАНБ. Уся разнастайнасць праблемаў Метрыкі Вялікага Княства Літоўскага - гэтага ўнікальнага корпусу крыніцаў па гісторыі нашага рэгіёну Еўропы, знойдзе адлюстраванне на старонках альманаха Metricana. »»»
Барока ў беларускай культуры і мастацтве
Зборнік «Барока ў беларускай культуры і мастацтве» — першая ў гістарыяграфіі «зборная» манаграфія, прысвечаная аднаму з пайбольш цікавых і плённых сусветных мастацкіх стыляў — барока, яго пашырэнню ў беларускім дойлідстве, жывапісе, графіцы канца XVI—XVIII ст. У аснову зборніка пакладзены матэрыялы навуковай канферэнцыі, праведзенай супрацоўнікамі Музея старажытнабеларускай культуры Інстытута мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору імя К. Крапівы Нацыяна[...] »»»
Гісторыя беларускай этнаграфіі
Работа прадстаўляе сабою першы ў савецкай навуцы вопыт сістэматызаванага ізлажэння гісторыі беларускай этнаграфіі эпохі капіталізму. Развіццё беларускай этнаграфіі разглядаецца ў цеснай сувязі з рускай і польскай этнаграфічнай навукай і грамадска-палігычным рухам таго часу. У кнізе, у прыватнасці, даецца аналіз дзейнасці буйнейшых беларускіх, рускіх, украінскіхі польскіх вучоных (П. В. Шэйна, Е. Р. Раманава, М. Я. Нікіфароўскага, М. Федароўскага, Д. М[...] »»»